Доктори.мк | Дијагностика и терапија на плеврални изливи | dijagnostika-i-terapija-na-plevralni-izlivi | Портал за медицина и здравје

Дијагностика и терапија на плеврални изливи

доктор на медицина

ко-автор:

д-р Јана Кировска -специјализант по анестезија-

 

Продолжува од Плевра – анатомија и физиологија

Плевралниот излив е вишок на течност што се акумулира во плеврата. Изливот може да го поремети дишењето со лимитирање на ширењето на белите дробови. Подолу ќе зборуваме за дијагностицирањето и лекувањето на плевралните изливи.

Дијагностика на плеврални изливи

  • Плевралната пункција (торакоцентеза) е основна дијагностичка метода за добивање на примерок од плевралната течност кога се сомневаме на плеврален излив. Релативна контраиндикација за плеврална пункција е хеморагична дијатеза, антикоагулантна терапија, премала количина на изливот и ако болниот е на механичка вентилација.

Плевралната пункција по правило се работи во седечка положба на пациентот, доколку дозволува неговата состојба. За анестезија се користи 10 мл лидокаин, а вознемирени пациенти и посебно деца треба да се пунктираат под општа анестезија. Местото за типична плеврална пункција е помеѓу шестиот и седмиот меѓуребрен простор под долниот агол на скапулата. Пункција вршиме покрај горниот раб на реброто, за да не се повредат интеркосталните нерви и крвните садови. Иглата смее да помине само низ париеталната плевра до ексудатот. За плеврална пункција се употребуваат доволно долги и дебели игли споени со двонасочен конектор, цевки за вбризгување и сад за содржината на примерокот.

Ваквиот систем обезбедува пункција и евакуација на плевралната течност без прекин и оневозможува влез на воздух во плевралната шуплина. По плевралната пункција на болниот треба да му се направи рентгенска снимка, со цел да се исклучи пневмоторакс или крварење.

  • Инјекциона биопсија на плевра се употребува кога сакаме да земеме дел од плеврата за хистолошки преглед. И оваа постапка се врши во седечка состојба на болниот и со локална анестезија. Најпрво се прави плеврална пункција за да се утврди дали сме го избрале правото место. Потоа се прави мала кожна инцизија и се забодува иглата за биопсија, која е така обликувана да со нејзина мала ротација се зафаќа дел од плеврата и се извлекува, постапката може да се повтори повеќе пати. И по биопсијата болниот треба да се сними за да не се превиди можен хематоторакс или пневмоторакс.
  • Отворена биопсија на плевра се работи кога биопсијата со игла не дала резултат, кога плевралната шуплина е облитерирана и кога ни е потребен поголем дел од ткивото за хистолошки преглед. Постапката се изведува во лежечка состојба во локална или општа анестезија. Се прави инцизија на кожата долга 5-8 см на одредено место. До плеврата се доаѓа низ интеркосталниот простор или низ периостот по ресекција на ребрата во должина од 5-7 см. Кај отворен плеврален простор, болниот мора механички да го вентилираме за да се спречи настанувањето на пневмоторакс и хипоксија.
  • Торакоскопија е оперативно – ендоскопска метода која служи за испитување на внатрешноста на плевралната празнина и земање примерок за биопсија. Болниот лежи на страна или на грб. Пред употреба на оваа метода треба да го евакуираме плевралниот излив ако тој е опсежен. Испитувањето се врши во локална анестезија. По внесувањето на торакоскопот, со визуелна контрола можеме да земаме делови од ткиво од белите дробови и париеталната плевра. Местата на биопсија мораме да ги контролираме поради можноста од крварење, и ако има места кои крварат треба да се електрокаутеризираат. По отстранување на торакоскопот низ истиот отвор во плевралната празнина се внесува дрен, за да се постигне повторна реекспанзија на белите дробови.

Терапија на плеврални изливи

  • Бенигните плеврални изливи се лекуваат така што го третираме основното заболување. При парапневмоничен ексудат кој се развива во емпием потребна е плеврална дренажа. Ако ексудатот не е загноен, рН на течноста е над 7,3 и концентрацијата на гликоза 60 мг/дл, не е индицирана плеврална дренажа, туку лекувањето се спроведува со антибиотици. Спротивно, кога при пункција ке добиеме гној и бактериолошката култура е позитивна тогаш треба да дренираме. Во случај да плевралната пункција не даде резултат, а клиничката слика не се промени, пункцијата треба да се повторува во кратки временски интервали. Ако пак клиничката слика се влошува и наодите одат во прилог на емпием, исто така повторно треба да дренираме. Парапневмоничниот ексудат мора веднаш да го пунктираме и да не се задоцни со дренажата. Во спротивно ке дојде до создавање на фибрин во ексудатот, што ќе оневозможи ефикасна евакуациона дренажа.
  • Малигниот плеврален излив го третираме во однос на типот и стадиумот на заболувањето, симптомите, како и врз основа на очекуваната прогноза за преживувањето. Кај пациент со болки и со лоши изгледи за преживување наједноставен метод е повторувана, честа евакуација на плевралниот излив. Кај некои болни после неколку пункции се создава рамнотежа помеѓу продукцијата и апсорпцијата на изливот и не се потребни понатамошни пункции. Кај болни кај кои се прави торакотомија поради други индикации, се прави абразија (скарификација на плевра) или ја отстрануваме париеталната плевра (плеуректомија). Плеуректомија е метода која гарантира дека белите дробови ќе прираснат за ѕидот на градниот кош и нема да може понатаму да се создава ексудат.

Плевралната дренажа можеме да ја комбинираме со вбризгување на склерозантни средства. Тоа предизвикува реакција на плеврата во смисла на фиброплазија, смалена секреција а може да доведе и до облитерација на плевралната празнина. Постапката се вика хемиска плевродеза. За таа намена најпогоден е тетрациклин – хлорид кој го вбризгуваме во доза од 20 мг/кг низ торакален дрен по евакуација на ексудатот или низ посебно поставен тенок катетер. Вбризгувањето на лекот може да предизвика силна плеврална болка, поради што во исто време даваме и 150 мг лидокаин. По администрацијата на лекот торакалниот дрен треба да биде затворен околу еден час.

  • Евакуационата плеврална пункција се разликува од дијагностичката по тоа што со неа ја евакуираме целата плеврална течност. Многу обилни изливи треба да се евакуираат постепено, зашто со ненадејна брза евакуација може да падне притисокот во плевралната празнина, што доведува до белодробен едем.
  • Плеврална дренажа кај малиген излив се работи како и во сите други случаи, но мора да се внимава да се употреби траен дрен, да се дренира измеѓу шести и седми интеркостален простор, течноста треба да се испушта постепено по 300-400 мл, на секои 10 мин. Доколку болниот стане диспноичен, тахикардичен или хипотензивен, евакуацијата ја прекинуваме и чекаме да се стабилизира состојбата на пациентот. Ако болниот не се опоравува, отвараме дрен и пуштаме воздух во плевралната празнина за да се воспостави претходниот однос на притисокот, а кога ексудатот потполно ќе го испразниме, приклучуваме дрен за сукција.


 

Во наредната статија ќе стане збор за пневмоторакс и хематоторакс...


Останати статии од рубриката >>>

-авторски текст, не смее да се користи зa комерцијални цели и/или реемитување-

www.doktori.mk, 30.08.2011

Последна вест

Најчитани статии - медицина